Lüks Otel Web Sitelerinde AR/VR Deneyim Vaatleri: İddia-Erişim-Operasyonellik Çerçevesinde Bir Gimmick Pazarlama Analizi

Özet

Amaç – Bu çalışma, lüks/üst segment otel işletmelerinin resmî web sitelerinde yer alan AR/VR/metaverse temelli deneyim vaatlerinin son kullanıcı açısından erişilebilir ve operasyonel bir dijital deneyime dönüşüp dönüşmediğini incelemektedir. Bu amaçla, iddia–erişim–operasyonellik uyumuna dayalı dört tipli bir sınıflama önerilmektedir. Ayrıca, her boyutun 0–2 aralığında puanlanmasıyla oluşturulan Gimmick İndeksi kullanılmaktadır. Bu indeks, standartlaştırılmış bir ölçüm aracı değil; tipolojik ayrımları destekleyen yorumlayıcı bir analitik araçtır.
Yöntem – Araştırma, kamuya açık kurumsal dijital içeriklere dayalı doküman incelemesi ve nitel içerik analizi ile yürütülmüştür. Örneklem çerçevesi, 06.01.2026 tarihinde gerçekleştirilen sistematik Google taramasıyla oluşturulmuştur. Yalnızca resmî web sitesinde doğrudan doğrulanabilen teknoloji iddiaları analize dâhil edilmiştir. Veriler, iddia, erişilebilirlik ve operasyonellik boyutlarında kodlanmıştır. Bu boyutlar ayrıca Gimmick İndeksi üzerinden birlikte değerlendirilmiştir.
Bulgular – Bulgular, örneklemde yalnızca bir otelin Tip 1 (operasyonel AR/VR) kapsamında yer aldığını göstermektedir. Tip 2 örüntüsüne rastlanmamıştır. Beş otel Tip 3 (sembolik benimseme) altında toplanmıştır. Bir otel ise Tip 4 (yanıltıcı etiketleme) olarak sınıflandırılmıştır. Gimmick İndeksi, güçlü iddiaların erişilebilirlik ve operasyonellikle desteklenmediği vakalarda yüksek gimmick profiline işaret etmektedir. Tam uyumun görüldüğü vakada ise düşük gimmick profili ortaya çıkmıştır.
Tartışma – Çalışma, lüks otel web sitelerinde yer alan teknoloji temelli deneyim vaatlerinin önemli bir bölümünün güçlü bir söylem ürettiğini, ancak doğrulanabilir ve işleyen bir dijital deneyime dönüşmediğini göstermektedir. Bu yönüyle tipoloji ve Gimmick İndeksi birlikte, dijital deneyim vaatlerinin ne zaman değer ürettiğini ve ne zaman sembolik ya da yanıltıcı düzeyde kaldığını değerlendirmeye yardımcı olmaktadır.